Eliezer Ben‑Yehuda, babai i hebraishtes moderne

Eliezer Ben‑Yehuda konsiderohet si babai i hebraishtes moderne, pasi me përpjekjet e tij titanike ringjalli gjuhën e shenjtë.


Eliezer Ben‑Yehuda konsiderohet si babai i hebraishtes moderne, pasi me përpjekjet e tij titanike ringjalli gjuhën e shenjtë.

Ben Yehuda (7 janar 1858 – 16 dhjetor 1922) ishte gjithashtu një gjuhëtar dhe botues gazete.

Eliezer Yitzhak Perlman (i quajtur më pas Eliezer Ben-Yehuda) lindi në Luzhki, në Bjellorusinë e sotme, atëherë pjesë e Perandorisë Ruse.

 

Ai mësoi hebraisht nga Bibla në moshën tre vjeç dhe kur ishte 12 vjeç, ai kishte lexuar pjesë të mëdha na Torah, Mishna dhe Talmud, librat e shenjtë të hebrenjve.

Nëna e tij dëshironte ta bënte një rabin, duke e çuar atë në jeshiva (shkollë për rabinët).Ben-Yehuda mësoi më pas frëngjisht, gjermanisht dhe rusisht.

Duke lexuar më gazetën në gjuhën hebraike “HaShahar”, ai u lidh me lidh me lëvizjen Sioniste dhe doli në konkluzionin se rijetësimi i gjuhës hebraike në Shtetin e Izraelit do të krijonte mundësinë e bashkimit të gjithë hebrenjve në të gjithë botën.

Ai studioi në Paris në Universitetin e Sorbonës, ku midis të tjerash  studioi edhe historinë dhe politikën e Lindjes së Mesme. Ndërsa ishte në Paris ai takoi hebrenj nga Jeruzalemi, me të cilët foli hebraisht.

Kjo e bindi se ringjallja e hebraishtes si gjuhë e folur ishte e mundshme.

Në vitin 1881, Ben-Yehuda emigroi në Palestinë, që atëherë qeverisej nga Perandoria Osmane dhe u vendos në Jeruzalem.  Ai gjeti punë si mësues në shkollën Aleanca Universale Izraelite.

Atëherë, ai vendosi të zhvillojë një gjuhë të re, që mund të zëvendësonte gjuhën Yidish (përdorej nga hebrenjtë ashkenazë në Europë) dhe dialektet lokale, që përdorej në komunikimin e përditshëm nga hebrenjtë që kishin ardhur nga rajone të ndryshme të botës përmes emigracionit, apo “aliyah”.

Yehuda e pa gjuhën hebraike dhe Sionizmin, si një simbiozë. “Gjuha hebraike mund të jetojë vetëm nëse ne ringjallim kombin dhe rikthejmë atë në atdheun e gjithë hebrenjve”, ka shkruar ai. Ai u bazua në strukturën gramatikore të gjuhës aramaike.

Ai ishte autori i fjalori të parë modern në hebraisht, pavarësht se disa nga ato fjalë nuk janë përdore më.

Ben-Yehuda ishte botues gazetave në gjuhën hebraike: “HaZvi,” “Hashkafa” and “HaOr”.

Ai vdiq në dhjetor të vitit 1992, në moshën 64 vjeç, i sëmurë me turbekuloz. Ai u varros në Malin e Ullinjve në Jeruzalem. Në funeralin e tij ishin rreth 30 mijë veta.

Lexo më shumë

Shpëtimi i hebrenjve, Shqipëria shpallet “Shtëpi e Jetës”

Fondacioni Ndërkombëtar “Raoul Wallenberg” përuron në Tiranë pllakatin në Ditën Ndërkombëtare të Kujtesës

IZRAEL

Izraeli në Top 10 në Global Innovation Index

Izraeli udhëheq botën në investime në R&D, kërkim të talenteve. Shkëlqen në prodhimin e inovacionit me investim relativisht të vogël.…

SHQIPËRI

Viktimat e Holokaustit nderohen me një memorial në Tiranë

Shqipëria është një nga të paktat vende që gjatë luftës së Dytë Botërore u hapi derën hebrenjve që ndiqeshin nga…

KOSOVA

Mentor Rexhepi: YOZMA- shembulli izraelit i fondeve private investive dhe Kosova

Izraeli njihet si vendi i risive teknologjike. Modeli Yozma nga Izraeli është marrë parasysh si model i suksesshëm nga shumë…

INTERVISTA

Boaz Rodkin: Ja çfarë i kam thënë për Shqipërinë ambasadorit të ri, Noah Gal Gendler

Me rastin e përfundimit të detyrës, ambasadori i Izraelit në Shqipëri, Z. Boaz Rodkin, dha një intervistë për gazetën online…

MILIARDERËT

Roman Abramovich blen shtëpi 63 milionë dollarë në Izrael

Miliarderi ruso-izraelit, Roman Abramovich, është i vendosur të blejë një shtëpi në Herzliya për 63 milionë dollarë nga menaxherja e…

SPYZONE

Israel Aerospace nënshkruan kontratë 50 milionë dollarë me Marinën Indiane

Marrëveshja përfshin një gamë të mirëmbajtjes dhe shërbime të tjera për nën-sistemet e raketave ajrore të mesme tokë-ajër të Israel…